Genital bölge kadında enfeksiyona an açık ve korunmasız olan vücut bölümüdür. Ve oldukça karmaşıktır. Genital bölgede çok sayıda salgı bezinin bulunması enfeksiyon etkenlerinin kolayca üremesinde sağlar. Vajinal kanal rahim ve rahim ağzının dış dünya ile bağlantısını sağlayan kanaldır. Bu durum da vajinal enfeksiyonların kolayca rahime ve oradan da tüplere hatta karın zarına ulaşmasını sağlar. Ancak her vajinal enfeksiyon da klinik bu boyutlara ulaşmaz.
Kadının yaşı, bağışıklık durumu, seks hayatı, genital temizlik alışkanlıkları ve ek hastalıklarının mevcudiyeti enfeksiyonun şiddetini ve kalıcılığını etkiler. Saydığımız etkenlerden değiştirebildiğimiz sadece kadının genital temizlik alışkanlıkları. Doğru olanı bilmek ve yanlış alışkanlıklarımızdan vazgeçmek çözüm için yeterli.
Aslında bir kadının normal yani fizyolojik durumundan da konuşmak konuya hakim olmak için gerekir. Kadın genital yapısında birçok salgı üreten bezler vardır. Ve salgılar vajinal akıntı olarak normalde üretilen vücut sıvılarıdır. Salgılanan sıvı adet dönemi öncesi ve sonrasında daha yoğun ve fazla, yumurtlama döneminde ise yumurta akı kıvamında daha akışkandır. Ancak her kadında akıntı miktarı farklı olup, bedenini tanıyan ve bilen kadının kendisidir. Normalde mevcut akıntısından daha yoğun, daha fazla, farklı renkte olan akıntılar alarm vermelidir. Vajinal akıntı da kötü koku mevcut ve kaşıntı, yanma eşlik ediyorsa enfeksiyon şüphesi vardır.
Vajinanın Koruyuculuğu
Vajinanın diğer vücut organlarımızdan önemli bir farkı bu bölgenin korunmasını sağlayan vajinada yer alan laktobasil olarak adlandırdığımız iyi bakterilerdir. Bu bakteriler asit ortamda üreyebilir. Vajina duvar yapısında yer alan hücreler östrojen hormonun etkisiyle asidik bir ortam yaratır. Ancak bu asidik denge ortamı değiştiğinde laktobasillerin sayısı ve dolayısıyla koruyuculuğu azalır. Ve vajina enfeksiyonlara açık hale gelir.
Genital Hijyen: Doğrular ve Doğru Bildiğimiz Yanlışlar
Genital bölge sağlığı, genel vücut sağlığının ve yaşam kalitesinin ayrılmaz bir parçasıdır. Ancak bu konu genellikle tabu olarak görüldüğü veya kulaktan dolma bilgilerle yönetildiği için, farkında olmadan sağlığımıza zarar verebilecek alışkanlıklar edinebiliyoruz.
“Daha temiz olsun” düşüncesiyle yapılan bazı uygulamalar, aslında bölgenin doğal savunma mekanizmasını bozabiliyor. İşte genital hijyen hakkında bilmeniz gereken gerçekler:
1. pH Dengesi: En Büyük Savunma Hattı
Vücudumuzun geri kalanının aksine, genital bölge (özellikle vajinal flora) asidik bir yapıya sahiptir. Bu asitlik, yararlı bakterilerin (Laktobasil) yaşamasına izin verirken, zararlı bakteri ve mantarların üremesini engeller.
Yanlış: Genital bölgeyi banyo sabunu, duş jeli veya şampuanla yıkamak daha hijyeniktir.
Doğru: Sabunlar alkalidir ve bölgenin doğal pH dengesini bozar. Bu da mantar enfeksiyonlarına ve kaşıntıya zemin hazırlar. Temizlik için sadece ılık su veya bölgeye özel üretilmiş, pH dengeli (genellikle pH 3.8 – 4.5 arası) temizleyiciler kullanılmalıdır.
2. Vajinal Duş: Temizlik mi, Risk mi?
Birçok kişi vajinanın iç kısmını suyla veya çeşitli solüsyonlarla yıkamanın (vajinal duş) derinlemesine temizlik sağladığına inanır.
Yanlış: Vajinanın içi düzenli olarak yıkanmalıdır.
Doğru: Vajina kendi kendini temizleyen bir organdır. İç bölgeyi yıkamak, oradaki koruyucu bakteri florasını süpürüp atar. Bu durum, enfeksiyon riskini ciddi oranda artırır. Temizlik sadece dış genital bölgeyle sınırlı tutulmalıdır.
3. Çamaşır Seçimi ve Nem Kontrolü
Bakteriler ve mantarlar nemli, sıcak ve karanlık ortamları sever. Bu nedenle genital bölgenin “nefes alması” hayati önem taşır.
Yanlış: Şık görünen sentetik veya naylon iç çamaşırları her zaman kullanılabilir.
Doğru: Sentetik kumaşlar hava akışını keser ve nemi hapseder. Günlük kullanımda mutlaka pamuklu iç çamaşırları tercih edilmelidir. Ayrıca çamaşırlar yüksek ısıda yıkanmalı ve mümkünse ütülenerek mikroplardan arındırılmalıdır.
4. Doğru Silme Alışkanlığı
Tuvalet sonrası temizlik yönü, basit ama en sık yapılan hatalardan biridir.
Yanlış: Temizliğin hangi yöne yapıldığı fark etmez.
Doğru: Temizlik her zaman önden arkaya doğru yapılmalıdır. Aksi takdirde, bağırsak bölgesindeki bakteriler genital bölgeye taşınarak idrar yolu enfeksiyonlarına neden olabilir.
5. Günlük Ped Kullanımı
Günlük pedler ferahlık hissi verse de, uzun süreli kullanımları sorun yaratabilir.
Yanlış: Gün boyu aynı günlük pedi kullanmak hijyeniktir.
Doğru: Pedler hava akışını engelleyerek nemli bir ortam yaratır. Eğer kullanılması gerekiyorsa, parfüm içermeyen ürünler seçilmeli ve en geç 3-4 saatte bir değiştirilmelidir.