Gebelik Takibi Nedir?
Gebelik takibi, gebeliğin belli olduğu ilk andan doğuma kadar hem anne adayının hem de rahim içindeki bebeğin fizyolojik durumunu izlemek, korumak ve gerektiğinde müdahale etmek amacıyla yürütülen bir takip sürecidir. Uzman hekimler tarafından yürütülen bu süreç, sadece rutin kontrol değil; klinik verilerin, laboratuvar analizlerinin, tarama testlerinin ve görüntüleme tekniklerinin birlikte değerlendirildiği koruyucu bir tıp modelidir.
Gebelik takibinin temel amacı, gebelik öncesinde var olan ya da gebelik sırasında yeni gelişebilecek olan gebelik şekeri, gebelik zehirlenmesi, bebeğin eşine (plasenta) bağlı anomaliler ve bebekte büyüme kısıtlılığı gibi risk faktörlerini erken evrede teşhis etmektir. Doğru ve zamanında yürütülen bir takip programı, doğum öncesi ve sonrası oluşabilecek riskleri en aza indirmeyi ve hem anne hem de bebek için güvenli bir süreç sağlamayı amaçlar.
Gebelikte Haftalık Kontoller
- 10-14. haftalarda ultrasonla bebeğin ense kalınlığına bakılır. İkili tarama testi yapılır. Böylece Down Sendromu gibi hastalıkların erken teşhisi yapılabilir.
- 16-18. haftalarda gebeden üçlü tarama testi istenir. Bebek ultrasonla değerlendirilir. Üçlü tarama testi yüksek çıkarsa tanıyı kesinleştirmek için amniyosentez yapılır. Amniyosentez bebeğin içinde bulunduğu sıvıdan iğne ile örnek almaktır. Deneyimli bir elde amniyosentezin riski düşüktür.
- 20-24. haftalarda bebeğin organ gelişimi büyük ölçüde tamamlanmış olduğundan detaylı ultrasonografi istenir. Radyolog tarafından yapılan bu ultrasonda bebekteki tüm anormalliklerine dikkat edilir.
- 24-28. haftalarda gebeliğe bağlı şeker hastalığını tespit etmek için şeker yükleme testi yapılır. Gebelik şeker hastalığı “gestasyonel diabet” olarak adlandırılır. Bebek için risk oluşturur. Şeker yükleme testi bozuk çıkan gebelere uygun diyet verilir.
- Kan uyuşmazlığı olan gebelere 28. haftada kan uyuşmazlığı iğnesi vurulur.
- 28-36. haftalar arasında bebeğin ultrasonla takibine devam edilir. Annede idrar yolu enfeksiyonuna bakılır. Annenin kilosu ve tansiyonu takip edilir.
- 36. haftadan sonra kadın doğum uzmanı doğum şeklini belirler. Normal doğuma engel bir durum varsa sezeryan planlanır. NST testi bebeğin durumunu değerlendirmek için yapılır. 36. haftadan itibaren haftada bir yapılan NST testleri 40. haftadan sonra 2-3 günde bir yapılır. Son haftalarda bebeğin suyu (amnios mayi) miktarı ultrasonla ölçülür.
- 40. haftadan sonra gebe 2-3 günde bir görülür. Şayet doğum başlamazsa gebe hastaneye yatırılır ve doğumu başlatacak ilaçlar verilir.

